Akıllı Sürü

Keçi ırkları

Kilis keçisi: özellikleri, verimi ve yetiştirildiği bölgeler

Kilis keçisi, yerli keçi ırkları içinde süt verimi yüksek olan ırktır. Kilis, Gaziantep ve Hatay çevresinde yetiştirilir; uzun, geniş ve sarkık kulaklarıyla tanınır.

Kısaca

  • Kilis keçisi süt yönlü yerli bir ırktır; Kilis, Gaziantep ve Hatay çevresinde yetiştirilir.
  • Tescil ekine göre laktasyon süt verimi ortalama 217,4 kg, laktasyon süresi ortalama 227,6 gündür.
  • Ergin tekeler 55–65 kg, keçiler 35–45 kg gelir; doğuran keçi başına 1,32 oğlak alınır.
  • Kötü çevre koşullarına ve hastalıklara dayanıklıdır; kulakları uzun, geniş ve sarkıktır.

Kilis keçisi özellikleri

Her satırın sonundaki numara, bilginin alındığı kaynağı gösterir. Kaynak listesi sayfanın sonundadır.

Yetiştirildiği bölgeler
Kilis, Gaziantep ve Hatay çevresi. Tescil eki Urfa'yı, 2009 kataloğu Adıyaman'ı da sayar. Yaz ve bahar aylarında otlatılmak üzere Osmaniye, Adana ve Mersin'e götürülür.[1][2][3]
Verim yönü
Süt. 2009 kataloğu süt ve et yönlü kombine ırk olarak verir.[1][2]
Görünüş
Genellikle siyah ve kahverengidir; alacalılara da rastlanır. Vücut uzun kıllarla örtülüdür. Tekeler kalın, kuvvetli ve uzun, keçiler kısa, ince ve geriye kıvrık boynuzludur; boynuzsuzlar da görülür. Kulaklar uzun, geniş ve sarkıktır (dişide ortalama 26,8 cm). Genellikle küpelidir. Meme çok iyi gelişmiş ve sarkık tiptedir.[1][2][3]
Ergin canlı ağırlık
Tescil ekinde tekede 55–65 kg, keçide 35–45 kg; 2009 kataloğunda tekede 60 kg, keçide 40 kg. Ankara Üniversitesi çiftliğinde farklı yaşlardaki 46 hayvanda erkekler ortalama 57,8 kg, dişiler ortalama 36,3 kg gelmiştir.[1][2][5]
Doğum ağırlığı
Erkekte 3 kg, dişide 2,8 kg.[2]
Oğlak verimi
Tescil ekinde doğuran keçi başına 1,32 oğlak (%132,3); 2009 kataloğunda 1,4.[1][2]
Süt verimi
Tescil ekinde laktasyon süt verimi 70,3–269,6 kg (ortalama 217,4 kg), laktasyon süresi 178,4–257,0 gün (ortalama 227,6 gün). Kilis merkezde 170 keçide ortalama 201,05 kg ve 225,22 gün ölçülmüş; tek tek keçilerde 51,35 kg ile 542,10 kg arasında değerler görülmüştür. Et ve Süt Kurumu 210–260 günlük laktasyonda 200–300 kg verir.[1][3][4]
Kıl verimi
Üst kaba kıl tescil ekinde 0,4 kg; 2009 kataloğunda 550 g.[1][2]
Öne çıkan özellik
Yerli keçi ırkları içinde süt verimi yüksek olan bir ırktır; kötü çevre koşullarına ve hastalıklara dayanıklıdır. Uzun mesafe yürüyebilir; tescil eki otlama için düz araziyi uygun gösterir. Sütünü özellikle Maraş dondurması üreticileri tercih eder. Subtropik iklim koşullarından en az etkilenen ırk olarak anılır. Kıl keçisi ile Halep keçisinin melezlenmesiyle elde edildiği bildirilir.[1][2][5][6]
Tescil
22 Nisan 2006 tarihli ve 26147 sayılı Resmî Gazete, Tebliğ No: 2006/16, Ek-28.[1]

Kaynaklar nerede ayrışıyor?

  • Verim yönünde iki resmî kaynak ayrışır: tescil eki süt, 2009 kataloğu süt ve et der. İller de farklıdır: tescil ekinde Urfa, katalogda Adıyaman geçer.
  • Sürü ortalaması 201–217 kg dolayındadır. Tek tek keçilerde 542,10 kg'a kadar değerler ölçülmüştür, ama bu bir sürü ortalaması değildir.
  • Arazi konusunda tescil eki düz arazileri otlamaya uygun gösterirken, 2009 kataloğu engebeli arazide uzun yürüdüğünü yazar. İkisi birlikte okunmalıdır: uzun yürür, otlama için düz arazi uygundur.

Sürünüzde bu ırk varsa

Yukarıdaki rakamlar ırkın ortalamasıdır; sizin sürünüz farklı çıkabilir. Farkı ancak kendi kaydınız gösterir.

  • Süt verimi

    Süt miktarı hayvan bazında kaydedilir; her hayvanın geçmişi grafikte izlenir. Sürü geneli süt raporu yoktur.

    Süt Üretim Takibi

  • Koç katımı ve doğum

    Katım tarihi girilince beklenen doğum tarihi 150 gün varsayımıyla hesaplanır. Doğumda her yavru ayrı kaydedilir; tek, ikiz ve üçüz doğumların dağılımı doğum oranları raporunda görünür (raporlar Başlangıç ve üstü planlarda).

    Üreme Yönetimi

  • Soy ve akrabalık

    Anne ve baba küpe numarasıyla soy ağacı oluşur; koç ya da teke katımı kaydında yakın akraba eşleşmesi için uyarı çıkar.

    Genetik Takip

  • Aşı ve tedavi

    Aşı, tedavi ve muayene kayıtları hayvanın sağlık geçmişine yazılır; yaklaşan ve geciken aşılar listelenir.

    Sağlık Yönetimi

Sık sorulan sorular

Kilis keçisi kaç litre süt verir?

Tescil ekine göre laktasyon süt verimi 70,3–269,6 kg arasında, ortalama 217,4 kg'dır. Kilis merkezde 170 keçide ortalama 201,05 kg ölçülmüştür. Tek tek keçilerde 542,10 kg'a kadar değerler görülmüştür, ama bu bir sürü ortalaması değildir.

Kilis keçisi kaç kilo olur?

Tescil ekine göre ergin tekeler 55–65 kg, keçiler 35–45 kg gelir. Oğlaklar erkekte 3 kg, dişide 2,8 kg doğar.

Kilis keçisi hangi illerde yetiştirilir?

Kilis, Gaziantep ve Hatay çevresinde yetiştirilir; tescil eki Urfa'yı, 2009 kataloğu Adıyaman'ı da sayar. Yaz ve bahar aylarında otlatılmak üzere Osmaniye, Adana ve Mersin'e götürülür.

Kilis keçisinin laktasyon süresi kaç gündür?

Tescil ekinde laktasyon süresi 178,4–257,0 gün, ortalama 227,6 gündür. Kilis merkezde 170 keçilik saha çalışmasında ortalama 225,22 gün ölçülmüştür.

Kaynaklar

Bu sayfadaki bütün rakamlar aşağıdaki belgelerden alınmıştır.

  1. [1]Yerli Hayvan Irk ve Hatlarının Tescili Hakkında Tebliğde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (2006/16), Ek-28: Kilis KeçisiResmî Gazete, 22 Nisan 2006, sayı 26147, 2006
  2. [2]Yerli Keçi Irkları (Türkiye Evcil Hayvan Genetik Kaynakları Tanıtım Kataloğu'ndan)T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı, Hayvancılık Genel Müdürlüğü, 2009
  3. [3]Kilis KeçisiEt ve Süt Kurumu Genel Müdürlüğü, Bilgi Bankası, tarihsiz
  4. [4]Yetiştirici Koşullarındaki Kilis Keçilerinin Laktasyon Süt Verimi ve Süt Kalite Özellikleri Üzerine Bir ÇalışmaDaşkıran, İ., Yılmaz, A. ve Günbey, V. S.; Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi 19(3): 678–687, 2022
  5. [5]Kilis, Norduz ve Honamlı Keçilerinde Bazı Morfolojik ÖzelliklerAlizadehasl, M. ve Ünal, N.; Lalahan Hayvancılık Araştırma Enstitüsü Dergisi 51(2): 81–92, 2011
  6. [6]Keçi YetiştiriciliğiT.C. Tarım ve Orman Bakanlığı, Hayvancılık Genel Müdürlüğü, 2020

Bu konuda yazdıklarımız

Sürünüzü birlikte kuralım

Formu doldurun, sizi arayalım. Hayvanlarınızı panele birlikte aktarıyor, ilk kayıtları beraber giriyoruz. 20 hayvana kadar ücretsiz.

Demo Talep Et0555 704 99 09